Βρισκόμαστε στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του ’70, δυο χρόνια αφότου το «Profondo Rosso» κυκλοφορούσε με μεγάλη επιτυχία στις αίθουσες, πιστοποιώντας οριστικά τον δημιουργό του ως μαέστρο του ιταλικού σασπένς. Κουρασμένος να κουβαλά έναν τίτλο που του είχε αποδοθεί καταχρηστικά, και θέλοντας να δοκιμάσει κάτι διαφορετικό για λογαριασμό της πέμπτης του ταινίας, ο Ντάριο Αρτζέντο ακολούθησε την σύντροφό του, Ντάρια Νικολόντι, σε μια σειρά από ταξίδια στην Ευρώπη και πιο συγκεκριμένα σε περιοχές όπου φημολογείτο ότι στο παρελθόν είχαν ζήσει και δράσει μάγισσες.
Εμπλουτίζοντας μια μακροχρόνια ενασχόληση με τον αποκρυφισμό, η Νικολόντι μοιράστηκε αρκετά από τα διαβάσματα και τις έρευνές της με τον σκηνοθέτη. Αυτή η διογκούμενη εμμονή, σε συνδυασμό με ένα βιβλίο του Τόμας Ντε Κουίνσι από το 1845 (ονόματι «Suspiria de Profundis»), αποτέλεσαν βασικό υλικό για τη γέννηση μιας τριλογίας ταινιών που θα εξιστορούσε την δράση τριών πανίσχυρων μαγισσών οι οποίες έχουν επιβιώσει από το παρελθόν, εδρεύοντας πια σε διαφορετικές γωνιές του πολιτισμένου κόσμου. Η μία είναι η Μητέρα των Στεναγμών, η δεύτερη η Μητέρα των Δακρύων και η τρίτη η Μητέρα των Σκοταδιών. Πρώτος σταθμός του τριπτύχου, η «Σουσπίρια» εντόπιζε τα ίχνη μιας από τις τρεις δαιμονικές φιγούρες (εκείνης των Στεναγμών) στο εσωτερικό μιας σχολής χορού της Γερμανίας και έβαζε μια ανυποψίαστη σπουδάστρια να ξεσκεπάζει το σατανικό προσωπείο της.
O Αρτζέντο συνθέτει την πρώτη και τελευταία γκραν γκινιόλ όπερα του σινεμά.
Εμπνευσμένος από την «Αλίκη Στην Χώρα των Θαυμάτων», το «Η Χιονάτη και οι Επτά Νάνοι» του Ντίσνεϊ και από τα παραμύθια των αδελφών Γκριμ, ο Αρτζέντο τοποθέτησε σοφά το φιλμ σε ένα υπερρεαλιστικό ντεκόρ, υπερτονίζοντας μέχρις εσχάτων το απόκοσμο κλίμα του μέσα από την αριστουργηματική εξπρεσιονιστική φωτογραφία του Λουτσιάνο Τόβολι και από μια εξωπραγματική χρωματική παλέτα την οποία ο σκηνοθέτης επεξεργάστηκε με την βοήθεια μιας παλιομοδίτικης (και μόλις ένα βήμα πριν εξαφανιστεί πλήρως) τεχνικής που είχε να χρησιμοποιηθεί από την εποχή του τεχνικολόρ.
Mια φαντασμαγορική εμπειρία που δεν χρειάζεται εξηγήσεις και αναλύσεις, αλλά απαιτεί να ιδωθεί και κυρίως να βιωθεί.
Σχεδόν τα πάντα στο σπουδαιότερο ίσως φιλμ που γύρισε ποτέ στην καριέρα του ο Αρτζέντο υπάγονται στην λογική της υπερβολής και της υπέρβασης. Εκεί που οι περισσότερες ταινίες τρόμου φυλάσσουν την μεγάλη τους κορύφωση για το τέλος, η «Σουσπίρια» διαλέγει να ξεκινήσει με ένα αλησμόνητο κρεσέντο. Η νυχτερινή διαδρομή της ηρωίδας με ταξί μέσα από ένα σκοτεινό δάσος, η επεισοδιακή άφιξη στην σχολή κατά την διάρκεια μιας σφοδρής καταιγίδας, η αγωνιώδης φυγή μιας μαθήτριας, ο αριστουργηματικά δοσμένος διπλός φόνος συμβαίνουν μέσα σε δεκατρία μόλις λεπτά.
Για την υπόλοιπη μία και κάτι ώρα, ο Αρτζέντο κρατά το φιλμ σε μια αδιάκοπη διαπασών που σφυρηλατεί αλλεπάλληλα τον θεατή μέσα από σκηνές σοκ, πνιγμένες στα φανταχτερά χρώματα εικόνες και μια τρομοκρατική ηχητική μπάντα. Λειτουργική όσο και η σκηνοθεσία, η μουσική υπόκρουση των Goblin (για την σύνθεση της οποίας το συγκρότημα δούλεψε με τον Αρτζέντο) μοιάζει με χορωδία δαιμόνων, έτσι ανατριχιαστική και εκκωφαντική όπως ξεχύνεται από τα ηχεία.
Κρατώντας ερμηνείες και σενάριο στα απολύτως υποτυπώδη, αδιαφορώντας για τις ασυναρτησίες της πλοκής και υπερτονίζοντας την ατμόσφαιρα, ο Αρτζέντο συνθέτει την πρώτη και τελευταία γκραν γκινιόλ όπερα του σινεμά. Μια συμφωνία του τρόμου που νομίζεις ότι έχει επινοηθεί για να αναστατώσει και να παραβιάσει ασταμάτητα τις αισθήσεις. Μέσα από αυτή την αισθητική υστερία, την κοσμογονία του φόβου και του πανικού, ο Αρτζέντο φρόντιζε να μετατρέψει τις σεναριακές ανεπάρκειές του σε ένα αξέχαστο οπτικοακουστικό ντελίριο, μια φαντασμαγορική εμπειρία που δεν χρειάζεται εξηγήσεις και αναλύσεις, αλλά απαιτεί να ιδωθεί και κυρίως να βιωθεί. Από τις ελάχιστες περιπτώσεις στην ιστορία του κινηματογράφου όπου το στιλ θριαμβεύει έναντι του όποιου περιεχομένου, η «Σουσπίρια» στέκει μέχρι σήμερα η απόδειξη ενός σκηνοθετικού ταλέντου που άγγιξε τον απόλυτο παροξυσμό του αλλά και ξοδεύτηκε σχεδόν ολόκληρο στο ίδιο φιλμ.
