Σε πολλούς εξ ημών πάντα κακοφαινόταν ότι παραγωγές άλλων εποχών δεν θεωρούνταν στον θαυμαστό καινούριο κόσμο μας ως αυτονόητα δείγματα κουλτούρας άλλων εποχών. Θέλω να πω το μαθαίνεις στο σχολείο, το βλέπεις γύρω σου από μικρό παιδί. Παράγωγα, καθώς και άνθρωποι, άλλων εποχών, δεν είναι όπως εσύ, δεν μιλούν με τον ίδιο τρόπο, δεν χρησιμοποιούν τις ίδιες λέξεις, ακόμα περισσότερο δεν εννοοούν ακριβώς και τα ίδια πράγματα. Δεν χρειάζεται diclaimer o παππούς σου. Τον αγαπάς, τον καταλαβαίνεις, τον κρίνεις, τον τοποθετείς. Ίσως, επειδή τον αγαπάς είπαμε, τον συγχωρείς κιόλας που είναι πεπαλαιωμένος. Ίσως, ξανά, ξέρεις κάπου μέσα σου ότι σε λίγα χρόνια θα είσαι ακριβώς σαν εκείνον για τα παιδιά και τα εγγόνια σου.
Βέβαια με τα έργα τέχνης τα πράγματα δεν είναι «τόσο απλά» – αν και δεν ξέρω κατά πόσον είναι απλά και με τους ανθρώπους. Μια ταινία, ωστόσο, κουβαλά τις επιταγές των καιρών της, φέρει τα σημεία τους. Ίσως τα υποστηρίζει κιόλας, άλλοτε ηθελημένα, άλλοτε ακούσια. Δεν είναι αυτονόητο αυτό; Η νέα κουλτούρα, της τελευταίας 6ετίας θεώρησε πως όχι. Θεώρησε δέον λοιπόν, απαίτησε καλύτερα, ότι πρέπει των έργων να προπορεύεται μια ενημέρωση, μια δήλωση αποποίησης, ένα disclaimer ελληνιστί, για όσα αναφέρω παραπάνω. Η Ντίσνεϊ για παράδειγμα κατάφερε να θεωρήσει άξια disclaimers ταινίες όπως το «Dumbo» και ο «Πίτερ Παν». Για κάποιους από εμάς αυτό είναι αστείο και αχρείαστο. Για άλλους σοβαρότατο και απαραίτητο.
Αν υπάρχει ένα πρόβλημα είναι ότι στην εποχή των εξισώσεων και των «πλυντηρίων» εμείς που θεωρούμε αυτονόητη την εξέλιξη του πολιτισμού και των σημείων του, καθότι εμφανίστηκε ένα τύπος με μια ξανθιά νυφίτσα για κώμη και πρεσβεύει μια αντιπάθεια για ό,τι δεν του ταιριάζει, ταμπελωνόμαστε «τραμπικοί». Δεν είμαστε, τελεία. Και η στάση του Μπομπ Άιγκερ, του μεγάλου αφεντικού της Ντίσνεϊ, κάπως μας φοβίζει.
Όχι τόσο γιατί κόβει τα trigger warnings αλλά γιατί ειδικότερα αποφασίζει να υποβαθμίσει την πολιτική DEI (όχι αυτή που πληρώνουμε online), δηλαδή τα προγράμματα Διαφορετικότητας, Ισότητας και Συμπερίληψης (Diversit-Equit-Inclusion). Και αυτό είναι οφθαλμοφανώς απότοκο της αλλαγής στον Λευκό Οίκο και πισωγύρισμα.
Είναι όμως και κάτι ακόμα και επίσης έχουμε πολλές φορές γράψει για αυτό, ήδη από πενταετίας. Είναι η υπενθύμιση ότι η βιομηχανία κινείται με βάση το κέρδος της. Και όπως είπε ο Άιγκερ -και υποσχέθηκε στους μετόχους του- πρέπει να εστιάσουμε στην «ψυχαγώγηση» και όχι το «μήνυμα». Ο Άιγκερ υπόσχεται «να ηρεμήσει τα πράγματα». (Με άλλα λόγια λέει ότι εδώ και κάποια χρόνια «χάνουν λεφτά» και μόλις κατονόμασαν τον ένοχο.) Πώς θα το κάνει, πόσο θα το κάνει – και για πόσο θα κρατήσει αυτό θα δούμε. Είναι ένας πολιτισμικός πόλεμος κανονικός και εδώ θα φανεί κατά πόσον ένα κίνημα που απέκτησε γερά πατήματα στα ΜΜΕ και στα ΜΚΔ έχει όντως μυώδη πόδια, δηλαδή λαϊκό έρεισμα. Και εδώ ξεκινά μια άλλη πολύ μεγάλη συζήτηση που έχει σχέση με το κατά πόσον η βιομηχανία επέτρεψε την λειτουργία της με όρους που έθεσαν λογικές εκτός αυτής.
θα ακούσουμε και θα γραφτούν πολλά. Μένοντας πάντως στην υπόθεση Ντίσνεϊ, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ήταν από ιδρύσεως ένας πυλώνας συντηρητισμού, ενώ και η πρόσφατη υπόθεση διευθέτησης μιας υπόθεσης συκοφαντίας του Τραμπ έναντι του ABC News (το οποίο ανήκει στην Ντίσνεϊ) δημιουργεί την αίσθηση ενός διαφαινόμενου μετώπου στον χώρο της Ψυχαγωγίας.
