Στον αφανή, αμείλικτο κόσμο που αποκαλύπτει η «Πρώτη Ύλη» του Χρήστου Καρακέπελη, η επιβίωση είναι εξοντωτική, οι συνθήκες εργασίας μεσαιωνικές και το κέρδος ελάχιστο. Η κάμερα ακολουθεί υπομονετικά την καθημερινότητα των πρωταγωνιστών, που ως συλλέκτες παλιοσίδερων, οργώνουν συνεχώς την Αθήνα για άχρηστα μέταλλα και στη συνέχεια κάνουν παζάρια με τις χαλυβουργίες για την εξασφάλιση του επιούσιου.
Αυτοί οι άνθρωποι, παράνομοι οικονομικοί μετανάστες στην πλειοψηφία τους, ζουν από τα άχρηστα αντικείμενα μιας κοινωνίας, η οποία ξεφορτώνει στα σκουπίδια τις λιγότερο πρόσφατες αγορές της και τις ξεχνά για πάντα, χωρίς να υποψιάζεται ότι αυτές ξεκινούν ένα μεγάλο ταξίδι στα χέρια αφανών ανθρώπων. «Με ενδιαφέρουν οι άνθρωποι που είναι από τη λάθος μεριά,» μας λέει ο σκηνοθέτης, που παρουσίασε για πρώτη φορά την ταινία του στο φεστιβάλ του Κάρλοβι Βάρι αλλά και στις Νύχτες Πρεμιέρας Conn-x. «Αποκαλύπτουν με ενάργεια την πραγματικότητα και το χάος της ζωής που μας περιβάλλει. Είναι άνθρωποι που ζουν ‘παρασιτικά’ όπως λέγεται, ενώ στην πραγματικότητα παράγουν πλούτο για μια κοινωνία που τους εκμεταλλεύεται, αλλά ταυτόχρονα τους καταδικάζει.»
Ο μαχαλάς είναι το σύμβολο της περιθωριοποίησής των κεντρικών φιγούρων, αλλά ταυτόχρονα και το καταφύγιό τους, μακριά από επικριτικά βλέμματα και αδιανόητες για αυτούς συνθήκες ζωής. «Όταν είμαι μέσα στην πόλη νιώθω φτωχός. Δε μπορώ να σταθώ. Στον μαχαλά είναι αλλιώς. Η πόλη μού θυμίζει τρελοκομείο,» λέει ένα μικρό παιδί, όσο διασχίζουν την λεωφόρο Αμαλίας μπροστά από την Βουλή και τα χλιδάτα ξενοδοχεία.
Καλλιεργώντας για χρόνια την σχέση του με τους πρωταγωνιστές του, ο Καρακέπελης κατάφερε να ξεδιπλώσουν στην κάμερα τις σκέψεις τους, να δείξουν την ζωή τους όπως αυτή είναι, να εκτεθούν στον φακό. «Τα ντοκιμαντέρ δεν πρέπει απλά να μεταφέρουν πληροφορίες αλλά να δημιουργήσουν όσμωση αισθήσεων, να αρθρώσουν κινηματογραφικό λόγο. Η προϋπόθεση για ένα καλό ντοκιμαντέρ είναι η προσωπική σύνδεση δημιουργού με το θέμα, η δυνατότητα να δημιουργηθεί μια εσωτερική επικοινωνία ανάμεσα σε αυτόν που κοιτά και αυτό που κοιτιέται, μια αμφίδρομη σχέση. Αλλιώς απλά καταγράφεις. Υπάρχουν τόσες ιστορίες που κάθε μέρα διασχίζουν το βλέμμα μας που, αν δεν μπορούμε να βρούμε το δεσμό μας με αυτές, είναι καλύτερο να τις αφήσουμε στην μοναξιά τους.»
Χριστίνα Λιάπη
Η ταινία «Πρώτη Ύλη» προβάλλεται από την Πέμπτη 15/3 στους ελληνικούς κινηματογράφους.
