Sex και Ψυχανάλυση

Sibyl

Γυαλιστερός υπαρξισμός, με ολίγη από ψυχανάλυση και βαριές σινεφίλ αναφορές, που θα είχε δικαίωμα σ’ ένα όνειρο επίτευξης αν δεν ήταν τόσο αυτάρεσκα εγκαταλελειμμένος στην «γαλλικότητά» του.

Συντάκτης: Ηλίας Δημόπουλος

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ

Σε πρώτο επίπεδο έχεις μια δυνάμει ενδιαφέρουσα ιστορία – αν και εμφανώς επιτηδευμένη. Μια ψυχαναλύτρια (Βιρζινί Εφιρά) με ανοιχτό ερωτικό παρελθόν, παιδί εξ αυτού, «χρήσιμο» γάμο και πόθους ανάκτησης της παρελθούσας συγγραφικής καριέρας, μπλέκεται με την ιστορία μιας νεαρής ηθοποιού (Αντέλ Εξαρχόπουλος) που έχει ερωτευτεί -και είναι έγκυος από- τον συμπρωταγωνιστή της, που με την σειρά του είναι ο δεσμός της σκηνοθέτιδας. Θα νόμιζες ότι βλέπεις το «Ερωτικό Γαϊτανάκι» του Οφύλς. Αλλά που τέτοια τύχη.

Η Ζιστίν Τριέ παίρνει όλο αυτό το δύστροπο και δύσκολο να ισορροπήσεις υλικό και το περιπλέκει κι άλλο μ’ ένα σενάριο που διαπλέκει συνεχώς το παρόν με το παρελθόν κι ένα μοντάζ που δεν στερείται φιλοδοξιών και παραπέμπει ακόμα και σ’ έναν Ρενέ, ακόμα και σε μία Ντυράς – του φτωχού. Σα να μην φτάνει όλο αυτό, η παράξενη ιστορία της ψυχολόγου που ασεβεί σε κάθε κανόνα του επαγγέλματός της, της ηθοποιού που σπάει τζάμια με την εύπιστη υστερία της και της (μυθοπλαστικής) σκηνοθέτιδας που προσπαθεί να εγκολπώσει το δράμα της στο δράμα της «ταινίας μέσα στην ταινία», η ιστορία μεταφέρεται ολόκληρη στο Στρόμπολι, το ηφαιστειογενές νησί των Αιολιδών Νήσων που είχε χρησιμεύσει σαν φόντο στο ομότιτλο κομψοτέχνημα του Ροσελίνι με την Ίνγκριντ Μπέργκμαν.

…απομένουν μια μισοεκπληρωμένη φιλοδοξία του μοντάζ πάνω στη μνήμη, το ωραίο σάουντρακ και δύο, γενικώς, στέρεες γυναικείες ερμηνείες

Κάπου εδώ ξέρεις, εν μέσω glossy εικονογραφίας και (ομολογουμένως γερού) soundtrack, πως το λάκτισμα πίσω στην εποχή της συνεκτικής ευρωπαϊκής κινηματογραφίας γίνεται κλωτσιά στα (κυριολεκτικώς) αμελέτητα μιας νεωτερίζουσας εποχής που δεν καταλαβαίνει την συνταγή που θέλει να εκτελέσει. Το «Στρόμπολι» ήταν ένα έργο για μια γυναίκα που διαλέγει επιπόλαια και βυθίζεται στο χάος της επιλογής και του καθημαγμένου φύλου της. Ήταν επίσης ένα φιλμ για την αλληλεπίδραση της γεωγραφίας με την ψυχή. Τούτο εδώ, μόνο επιφανειακά (και με πολλή σοφιστική δεινότητα) σχετίζεται με το έργο του Ροσελίνι που παραείναι βαρύ για να έχει χρησιμοποιηθεί τυχαία.

Τι απομένει; Η φιλοδοξία του μοντάζ, ιδίως στο πρώτο μισό, που καθρεφτίζει το μπέρδεμα της μνήμης στην ψυχοσύνθεση που βάλλεται. Μια νύξη πάνω στις επιλογές που συνέβησαν υπό ασφυκτική προσωπική (αυτό)πίεση και δεν ξεγίνονται επειδή αυτοσχεδιάζεις αποδράσεις. Η Αντέλ Εξαρχόπουλος (πάγια) διότι είναι ένα ηφαιστειώδες θηλυκό δυναμό ερμηνείας – που αστοχεί όμως συστηματικά στις επιλογές του. Η περιστασιακά καλή Εφιρά προτού βυθιστεί αβοήθητη στις εξάρσεις που ζητά η σκηνοθεσία και το σενάριο. Το ρετρό σάουντρακ που επιτυγχάνει δια μιας ότι η σκηνοθεσία αποτυγχάνει.

Τέλος, η ανάμνηση του σινεμά που ανακαλείται αναφανδόν που, όσο κι αν σε μελαγχολεί δια της ουσιώδους απουσίας του, φορτίζει την στιλιζαρισμένη γυαλάδα της Τριέ με κύρος που έτσι κι αλλιώς έχει το θάμβος της.