Διόνυσος Η Επιστροφή

Dionysos, i epistrofi

Από τις «Βάκχες» ως τις «Τρωάδες» και από τους Δελφούς ως τον κόσμο, το «Διόνυσος Η Επιστροφή» προσεγγίζει την «μέθοδο Τερζόπουλου» και καταθέτει ένα προσωπικό πορτρέτο για τον πρωτοπόρο θεατρικό σκηνοθέτη.

Συντάκτης: Πάνος Γκένας

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ

Τριανταέξι χρόνια μετά την πρωτοποριακή, θρυλική παράσταση των «Βακχών» που τοποθέτησε στον παγκόσμιο θεατρικό χάρτη τον Θεόδωρο Τερζόπουλο και σύστησε την καινοτόμα, σκηνική κοσμοθεωρία του, το ντοκιμαντέρ του Σπύρου Τσιφτσή «Διόνυσος Η Επιστροφή» προσεγγίζει τον σπουδαίο θεατράνθρωπο διαγράφοντας έναν βιωματικό κύκλο. Με κοινή αφετηρία τον Μακρύγιαλο Πιερίας και τους Δελφούς, τις γεωγραφικές σημάνσεις κι απαρχές της ζωής και του έργου του, η ταινία τοποθετεί τον Τερζόπουλο ως βασικό και μόνο αφηγητή, κοινωνεί ευθύβολα, μελίρρυτα και μαγνητικά σκέψεις κι αναμνήσεις του, και ολοκληρώνει ένα ταξίδι στην «μέθοδο» με πλούσιο αρχειακό υλικό από τις παραστάσεις, τις πρόβες και τα σεμινάριά του.

Από τους σημαντικότερους διανοητές της θεατρικής πράξης, που επέστρεψε την τελετουργία της σκηνής στην διονυσιακή έκσταση της σωματικής τόλμης και αφοβίας, ο Τερζόπουλος παραμένει ένας ταπεινός διερευνητής που άγεται από την ενέργεια των σωμάτων και του ήχου με στόχο την σύν-πραξη. Η ταινία του Τσιφτσή προσπαθεί να ιχνηλατήσει τα παραπανω και ακολουθεί το ταξίδι των επιρροών, των διεθνών συνεργασιών, της παγκόσμιας αναγνώρισης συνδέοντας αρκετά τρυφερά την καλλιτεχνική κατάθεση με τις μετεφηβικές και οικογενειακές μνήμες του σκηνοθέτη. Οι σκηνές στο πατρικό με την αποθήκη ως σύμβολο ενός «οικογενειακού ασυνείδητου» και τα προσωπικά αντικείμενα του πατέρα στην αυλή, εξανθρωπίζουν τον καλλιτέχνη και επικοινωνούν την έκλαμψη της εξωσυστημικής τέχνης και κατ' επέκταση, τεχνικής του.

Η κινηματογραφική ευρηματικότητα δυστυχώς λείπει, ειδικά αν αναλογιστεί κανείς την ρηξικέλευθη θεατρική διαφοροποίηση που αντιπροσωπεύει ο Τερζόπουλος, αλλά δημιουργεί παράλληλα και μία (πιο) στρωτή αφήγηση για τον θεατή που δεν είναι μύστης της «μεθόδου Τερζόπουλου», αλλά θεατρικά φιλοπερίεργος. Άλλωστε η ενεργειακή δρώσα μάζα και ηχο-λαλιά της περίφημης μεθόδου που διδάσκεται παγκοσμίως (το βιβλίο των ασκήσεων έχει τον παρεμφερή τίτλο με την ταινία «Η επιστροφή του Διόνυσου»), απαιτεί έναν ζωντανό συγχρονισμό κοινού/ηθοποιών, κάτι που δεν θα μπορούσε να αποδοθεί κινηματογραφικά, αλλά να στοιχειοθετηθεί ως αναφορά. Κάτι που ο Τσιφτσής επιτυγχάνει.