Tο 20ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αθήνας φέτος έλαβε περισσότερες από 200 συμμετοχές για μικρού μήκους ταινίες. Από αυτές επιλέξαμε τις 65 για να τις παρουσιάσουμε σε ένα διαγωνιστικό τμήμα που δίνει ελπίδα για το μέλλον του ελληνικού σινεμά. Το cinemag.gr σας συστήνει – με τυχαία σειρά – τις βραβευθείσες ταινίες και τους νέους δημιουργούς τους.
«A Portrait» του Αριστοτέλη Μαραγκού
Η ταινία που κέρδισε στις φετινές Νύχτες Πρεμιέρας το τριτο βραβείο καλύτερης ταινίας, είναι ένα μινιμαλιστικό και αφαιρετικό πείραμα πάνω στην αφήγηση της μνήμης.
Όπως ο ίδιος σκηνοθέτης λέει, το «A Portrait» αφορά μια κινουμενη γραμμή ερευνά την ζωή και τον θάνατο του παππού του.
Η ταινία σου με έναν αφαιρετικό και μινιμαλιστικό τρόπο αφηγείται με ουσιώδη τρόπο την ζωή ενός προσώπου. Ποια η σύλληψη για μια τέτοια κινηματογράφηση;
Μετά από πολλά χρόνια ανακάλυψα αρκετές ώρες που είχε βιντεοσκοπήσει ο πατέρας μου από οικογενειακές στιγμές. Για ορισμένα δευτερόλεπτα εδώ και εκεί είδα τον παππού μου να περνάει, να λέει κάτι και να φεύγει. Και ήταν ακριβώς ο τρόπος που τον θυμόμουν, μια φευγαλέα ανάμνηση.
Η ταινία αφηγείται την πραγματική ιστορία του όπως την έμαθα αργότερα μέσα από οικογενειακές αφηγήσεις. Αποφάσισα να χρησιμοποιήσω μια κινούμενη γραμμή που ενώνει αυτές τις στιγμές όπως η ίδια μου η μνήμη.
Παρότι τριγυρνούσα την ιδέα στο μυαλό μου για αρκετό καιρό, η αφορμή δόθηκε όταν συμμετείχα στο φεστιβάλ του Τορόντο και μου ζητήθηκε να φτιάξω ένα πορτρέτο μου – προτίμησα να φτιάξω ένα πορτρέτο του παππού μου.
Θεωρείς πως θα ήταν ευκολότερη η απόδοσή σου αν χρησιμοποιούσες ηθοποιούς;
Η ίδια η ταινία είναι μια προσέγγιση της σχέσης με τον παππού μου, ένα ντοκιμαντέρ. Με ενδιέφεραν ο τρόπος που κινούταν και πως είχε μείνει στην μνήμη μου.
Το animation αφαιρεί λεπτομέρειες από την πραγματικότητα αφήνοντας μόνο τον πυρήνα της ιστορίας. Πιστεύω η χρήση ηθοποιών είναι περισσότερο μια διαδικασία πρόσθεσης πληροφορίας – αφού αρχίζουν σιγά σιγά να μπλέκονται περισσότερα μυαλά.
Για την ταινία δούλεψα μόνος μου (εκτός από τον Γιώργο Ραμαντάνη που με βοήθησε με τον ήχο) αφού ήθελα να πω την ιστορία όσο πιο απλά γίνεται.
Μπορεί ένας νέος Έλληνας κινηματογραφιστής να πειραματιστεί με τέτοιου είδους φόρμες ή πρέπει να είναι πιο ξεκάθαρος στις μυθοπλαστικές προθέσεις του για να πείσει τους παραγωγούς;
Θέλω να πιστεύω ότι η φόρμα που χρησιμοποίησα είναι μια ξεκάθαρη μυθοπλαστική πρόθεση.
Η ταινία είναι ένα ντοκιμαντέρ και χρησιμοποίησα μια τεχνική που παραμορφώνει το αρχειακό οικογενειακό υλικό που ανακάλυψα ώστε το αποτέλεσμα να πλησιάζει τον τρόπο που για εμένα λειτουργεί η μνήμη και κατʼ επέκταση αυτό που ονομάζουμε οικογενειακό δέντρο.
Δεν έχω αυταπάτες ότι μια τέτοια πρόθεση δεν χρειάζεται να έχει μεγάλη διάρκεια οπότε δεν χρειάστηκε να μπω στην διαδικασία να πείσω κάποιον για να ολοκληρώσω την ταινία.
Ποιες είναι οι κινηματογραφικές σου επιρροές και αφορμές;
Για το συγκεκριμένο animation δεν είχα συνειδητές επιρροές, το έκανα πάρα πολύ γρήγορα χωρίς να το αναλύσω. Θα έλεγα ότι βλέποντας πολλές ταινίες μικρού μήκους σε φεστιβάλ ένιωσα την ανάγκη να κάνω κάτι πολύ προσωπικό με μικρό κόστος. Θαυμάζω animators όπως ο Μπιλ Πλίμπτον αλλά και τις αφηγήσεις του Γιόνας Μέκας που βασίζονται στο προσωπικό του αρχείο.
