Λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση του Προέδρου Μπάιντεν πως παραμερίζει για τις επόμενες εκλογές, και καθώς η «παλιά φρουρά» του Δημοκρατικού Χόλιγουντ (Στρέιζαντ, Ντε Νίρο, Ντάγκλας, Κλούνεϊ) χαιρετίζει, το IndieWire βγάζει μια πρόσφατη συνέντευξη του Αρμάντο Ιανούτσι στο Politico, όπου ο Σκωτσέζος σατιρικός καλλιτέχνης και σκηνοθέτης μεγάλων στιγμών («The Thick of It», «In The Loop» και βέβαια «Ο Θάνατος του Στάλιν»), παραλληλίζει την κατάσταση στον Λευκό Οίκο με την ταινία για τις πρώτες μέρες μετά τον θάνατο του Ιωσήφ Στάλιν το 1953.
Ο παραλληλισμός βέβαια ξεκινά – αν ποτέ είχε σταματήσει την τελευταία 4ετία – από τα απόνερα του debate του Ιουνίου, όπου ο απερχόμενος Πρόεδρος απέδειξε την αδιαυγή πνευματική του κατάσταση, ένα φαινόμενο που και να ήθελες σατιρικά να σχολιάσεις σε υπερβαίνει. Το ότι ας πούμε ζούμε σε έναν κόσμο που ο ηγέτης της υπερδύναμης υποστηρίζει έναν ηγέτη εμπόλεμης χώρας και τον παρουσιάζει στο βήμα με το όνομα του ηγέτη της χώρας που έχει εισβάλει στην χώρα του (και τυγχάνει μάλιστα να είναι ο ηγέτης του ιστορικού αντίπαλου δέους) δεν είναι κάτι που μπορείς σατιρικά να περάσεις στο κοινό δίχως να θεωρηθείς σχηματικός, σχεδόν ούτε καν αστείος. Η σάτιρα δεν προλαβαίνει να αντιγράψει τη ζωή πια.
Τόσος κόσμος παρά τω Προέδρω, τόσα στελέχη, γερουσιαστές, σύμβουλοι, τόσο καιρό, τόσα χρόνια, δεν μίλησε κανείς; Ο Ιανούτσι απορεί και σκιαγραφεί αναλογίες, ενώ όλοι ψιθυρίζουν γνωρίζοντας ότι βάθος θητείας δεν υπάρχει, αλλά και ότι ο Πρόεδρος Μπάιντεν δεν είναι σε θέση να αποφασίζει. (Είναι άραγε, έτσι κι αλλιώς, ο Αμερικανός Πρόεδρος αυτός που αποφασίζει; Δεν είναι μήπως ο Μπάιντεν μια απόδειξη αυτού του ισχυρισμού;)
Στον «Θάνατο του Στάλιν» υπάρχει πληθώρα μεγάλων σκηνών που απεικονίζει την αμηχανία ανδρείκελων αλλά και την αποτυχία της κοινής λογικής μπροστά στον τρόμο μιας (ακόμα και νεκρής) προσωποπαγούς εξουσίας. Ας πούμε η σκηνή του «στενού κύκλου» γύρω από το ζεστό πτώμα του Στάλιν, όπου όλοι φοβούνται να πουν/πράξουν κάτι φοβούμενοι μήπως ο ηγέτης αναστηθεί, πόσο διαφορετική είναι από ένα Κόμμα που εδώ και τόσο καιρό περιμένει την «μεγαλοθυμία» του Προέδρου «να γίνει μόνος του αλλαγή»; Ή πώς να ερμηνεύσεις τις δηλώσεις τόσων και τόσων διασήμων που τον λιβανίζουν ως «σπουδαίο πρόεδρο», δίχως να θεωρούν πόσο κοντά έχει φέρει τον Τραμπ σε 2η εκλογή;
«Κάναμε τον 'Θάνατο του Στάλιν' προτού ο Τραμπ ορκιστεί Πρόεδρος» λέει ο Ιανούτσι. «Όμως και όσα έχουν συμβεί έκτοτε κάνουν τα τωρινά γεγονότα άσχετα. Έχουμε όλοι κλειστεί σε στρατόπεδα όπου κουβεντιάζουμε μόνο με αυτούς που συμφωνούμε και ενημερωνόμαστε μόνο από ειδήσεις που μας τροφοδοτούν με τις ιστορίες που θέλουμε να ακούσουμε. Είμαστε προγραμματισμένοι να σκεφτόμαστε πως ότι πιστεύουμε είναι η αλήθεια και αυτός είναι ο στόχος κάθε ολοκληρωτικού καθεστώτος. Σου λέει για μια αυθεντική αλήθεια οπότε και όποιος διαφωνεί δεν είναι πατριώτης, είναι προδότης.»
Τέλος πάντων, η Ιστορία τρέχει, το σινεμά μένει, προτρέπουμε στο έργο του Ιανούτσι. Με την εξαίρεση των θαυμαστών των σατιριζόμενων (που δεν γελούν κι εύκολα) μπορούμε με άνεση να εξασκήσουμε ένα ελάχιστο δικαίωμα που δεν αφαιρείται τελικά ποτέ, τουλάχιστον ιδιωτεύοντας: Του γέλιου και της απόστασης από αυτά τα τραγελαφικά που μας περιβάλλουν.
